Nieuwe mijnenbestrijdingsvaartuigen (BelgiŽ en Nederland)


Laatst aangepast: 25-05-2019

Vanaf 2024 moeten BelgiŽ en Nederland beschikken over ieder zes nieuwe mijnenjagers, of beter: mijnenbestrijdingsvaartuigen. Deze schepen en hun toolboxen worden door Naval Group en ECA geleverd. Een deel van de werkzaamheden zullen in BelgiŽ plaatsvinden, daar (in Zeebrugge) zullen de schepen ook hun thuishaven hebben. Voor Nederland is het de eerste keer dat marineschepen in Frankrijk worden gebouwd.

Vervanger Tripartite
Illustratie van de nieuwe mijnenbestrijdingsvaartuigen voor Nederland en BelgiŽ. (Beeld: Belgium Naval & Robotics)

Mijnenbestrijdingsmoederschip
De nieuwe mijnenbestrijdingsvaartuigen zullen vooral mijnenbestrijdingsmoederschepen worden met een mix van luchtdrones, onbemande vaartuigen, onderwaterdrones en duikers die al naar gelang de mijnendreiging ingezet kunnen worden.

Het moederschip zal een bereik moeten krijgen van meer dan 3500 zeemijlen, langdurig 15 knopen moeten kunnen varen en 30 dagen op zee moeten kunnen blijven. Daarnaast moet het schip o.a. accommodatie en communicatiemiddelen hebben zodat een mijnenbestrijdingsstaf het commando kan voeren vanaf het mijnenbestrijdingsplatform.

De moederschepen zullen (automatische) wapensystemen krijgen tegen doelen laag in het geweldspectrum, zoals asymmetrische dreigingen als speedbootjes met explosieven.

De bestrijding van mijnen moeten de schepen wereldwijd kunnen doen, als onderdeel van een maritieme taakgroep en in gebieden met een dreiging. Zij moeten dat kunnen doen in uiteenlopende weersomstandigheden en tot op grote diepte.

De mijnenbestrijdingscapaciteit zal voldoende flexibiliteit moeten bieden voor toekomstige updates. De schepen moeten overigens zoīn 30 jaar meegaan, de systemen uit de toolbox kunnen wel sneller vervangen worden.

Behalve mijnenbestrijding, moeten de schepen ook ingezet kunnen worden voor bijvoorbeeld noodhulp. Voor de primaire en secundaire taken zullen de moederschepen voorzien worden van een modulaire ruimte. Hier kunnen afhankelijk van de operatie verschillende systemen geplaatst worden.



In de Strategische visie voor (Belgische) Defensie van 29 juni 2016 stond het volgende:
"ii. De mijnenbestrijdingscapaciteit
De nieuwe generatie mijnenbestrijdingsvaartuigen zijn gespecialiseerde schepen voor ontmijningsopdrachten (inclusief EOD/C-IED) op zee. Het zogenaamde 'moederschip' blijft op een veilige afstand van de mijnendreiging en ontplooit een reeks onbemande onderwater-, oppervlakte- en vliegende tuigen, de zogenaamde "MCM-toolbox", die instaan voor de detectie, classificatie, identificatie en neutralisatie van springtuigen. Duiker-ontmijners kunnen ook ingezet worden. In tegenstelling tot hun voorgangers zullen deze schepen over een afdoende zelfverdedigingscapaciteit tegen een asymmetrische dreiging, een verbeterd voortzettingsvermogen en een maritieme commandocapaciteit beschikken voor het uitvoeren van mijnenbestrijdingsoperaties. Naast de inzet vanaf mijnenbestrijdingsschepen moeten sommige systemen ook vanaf land ingezet kunnen worden in zones met zeer beperkte vaarvrijheid (Confined and Shallow Waters (CSW)) zoals onder andere havendokken en -sluizen.

mijnenbestrijding
Bij het mijnenbestrijden van de toekomst zal de focus liggen op autonome systemen. Voor deze schets zijn fictieve systemen gebruikt. (Beeld: Defensie)

Autonoom
De mijnenbestrijdingsmiddelen die het moederschip kan inzetten wordt een MCM toolbox genoemd (MCM = Mine Countermeasures, mijnenbestrijding). Deze MCM toolbox bestaat uit de eerder genoemde systemen die in alle dimensies kunnen opereren. Zij kunnen mijnenjagen en mijnenvegen. Belangrijk is bovendien dat de systemen autonoom ingezet kunnen worden; ze kunnen zelf denken en de rol van de mens wordt verder teruggedrongen. Zo moeten mijnen sneller en efficiŽnter kunnen worden geruimd dan nu het geval is.



Planning
In het voorjaar van 2018 tekenden Nederland en BelgiŽ een Memorandum of Understanding, daarna volgde de Europese aanbesteding. Een winnaar moest eind 2018 worden aangewezen, dat wordt maart 2019. In 2023 moet het eerste schip geleverd worden. Dat zal het schip voor BelgiŽ worden, dat zal in 2024 operationeel zijn. Het eerste Nederlandse schip volgt in 2025.

BelgiŽ en Nederland hebben samen de technische specificaties opgesteld. Het ontwerp en de bouw is Europees aanbesteed, waardoor alle scheepswerven mee konden dingen naar de opdracht. De nieuwe mijnenbestrijdingsvaartuigen zullen dus mogelijk afwijken van de rest van de vloot. BelgiŽ heeft de leiding over dit project.

Eind januari 2018 werd door de Belgische regering akkoord gegeven op het plan van minister van Defensie Steven Vandeputte voor aanschaf van zes mijnenbestrijdingsvaartuigen en hun tools. Voor de opdracht trekt BelgiŽ 900 miljoen tot 1,1 miljard euro uit.

Aanbesteding
Deelnemers in de strijd zijn: Belgium Naval & Robotics (waarin de Franse bedrijven Naval Group en ECA de hoofdmoot vormen), Damen en Imtech Belgium, en Sea Naval Solutions (de Belgisch-Franse combinatie bestaande uit EDR, Chantiers de l'Atlantique, Thales en Socarenam). Saab trok zich in september terug, Navantia viel in die periode ook af om financiŽle redenen.

In oktober leverden de resterende partijen hun finale voorstel in.

Hoewel Nederland zich formeel nog niet had uitgesproken over vervanging van de mijnenjagers, maakte het Frans-Belgische consortium Sea Naval Solutions (STX France, Socarenam en EDR) eind januari 2018 bekend zich te zullen mengen in de strijd om de bouw van de mijnenbestrijdingsvaartuigen. Sea Naval Solutions berichtte, via Meretmarine.com, dat het DeviceSeas-concept wordt voorgesteld. Het aangepaste concept behelst een schip met een waterverplaatsing van 3700 ton, lengte van 80 meter en breedte van 15 meter, 60 bemanningsleden, twintig varende drones (twee boven en achttien onderwater), en een dek voor UAV's.

In januari 2019, een jaar later, maakten Damen en Imtech Belgium hun voorstel wereldkundig.

Op 15 maart bekend werd bekend dat Belgium Naval & Robotics (Naval Group en ECA) de twaalf schepen en hun toolboxen gaan bouwen. Vanaf het begin wordt de Franse werven de meeste kansen toegedicht. Naval Group zou met een korting van 200 miljoen euro de deal in de wacht hebben gesleept.

Op 22 mei werd de opdracht voor de bouw definitief gegund aan Belgium Naval & Robotics.



Vervanger Tripartite
Vervanger Tripartite
Zoek de verschillen. Het bovenste beeld in van maart 2019, onderste van mei 2019. (Beeld: Belgium Naval & Robotics)

Ontwerp en bouw
De bouw van het eerste schip moet in de eerste helft van 2021 aanvangen. In ieder geval tot die tijd is BN&R nog met het ontwerp bezig en kan er dus nog het nodige veranderen. Volgens de cijfers die op 15 maart 2019 tijdens de persconferentie door de Belgische defensie werden meegedeeld zouden de schepen 95 meter lang zijn en 15,5 meter breed. Eind mei waren die specs gewijzigd in een lengte van ruim 81 meter en een breedte van 17 meter.

Het project liep begin 2019 direct een jaar vertraging op, zo bleek eind mei uit een e-mail van Naval Group aan Marineschepen.nl. De Belgische marine krijgt niet in 2023 het eerste schip, maar in 2024.

Wapensystemen en sensoren
De schepen zullen een machinegeweer of kanon krijgen op de bak van ongeveer 40mm. Er zijn op afbeeldingen verschillende systemen gepresenteerd. De belangrijkste bovenwatersensor is de AWS-10 2D radar. Deze radar is van het Britse bedrijf BAE Systems.

Naamsein Naam In dienst Uit dienst
? ? 2024 -
? ? 2024 -
? ? 2025 -
? ? 2025 -
? ? 2026 -
? ? 2026 -
? ? 2027 -
? ? 2028 -
? ? 2029 -
? ? 2030 -
Afmetingen 81,4 x 17 m
Max. waterverplaatsing 2.800 ton
Max. snelheid 15,3 knopen
Bemanning 29 - 63 (ruimte voor aanvullende eenheden zoals MCM-staf)
Voortstuwing 2x MEP 1750 kW
Wapensystemen 1x Bofors 40mm Mk4 kanon
(Automatische) zelfverdedigingssystemen
Sensoren BAE Systems AWS-10 2D zeebeeldradar
Aanvullende eenheden Skeldar V-200 vliegende drone
USV Inspector 125 voor comms en vervoer drones
ECA Seascan ROV die mijnen identificeert
ECA K-STER C ROV die mijnen uitschakelt
ECA A18-M AUV autonome drone
ECA T18-M gesleepte drone
Duikers




Marineschepen.nl
Contact
Over deze site
Blijf op de hoogte via:
Twitter
Facebook
Flickr
Copyright
Alle rechten voorbehouden.

Sinds 13 augustus 2001



Menu
Nederlandse marineschepen
Belgische marineschepen
Marineschepen wereldwijd

Gerelateerde artikelen
Details bekend

Definitieve gunning

Naval Group wint

Naval Group grootste kanshebber

Voorstel van Damen en Imtech
Europese aanbesteding Belgisch-Nederlandse mijnenjagers
Nieuw concept mijnenbestrijding
Mijnenjagen op afstand
BelgiŽ investeert