Wärtsilä is een bekende naam bij de Nederlandse marine. Onder andere dankzij dieselgeneratoren, maar het bedrijf deed en doet ook voor Nederlandse marineschepen veel meer. Van de brug tot de schroeven. Wärtsilä en voorgangers hebben dus een hele geschiedenis met de Nederlandse marine achter de rug en er wordt met de marine ook naar de toekomst gekeken.
De Den Helder, met dieselgeneratoren van Wärtsilä, voer in november en december zonder problemen van Roemenië naar Nederland. Een proefvaart van ruim 3500 kilometer. (Beeld: Defensie)
Oude en nieuwe bekende
Nederlandse bedrijven als Stork Werkspoor en Lips waren in de jaren tachtig belangrijke leveranciers voor de M-fregatten en onderzeeboten. Stork Werkspoor leverde de kruisvaartdiesels voor de acht M-fregatten, met Lips ontwierp de marine de speciale schroeven voor de Walrusklasse onderzeeboten. Nadat Wärtsilä de bedrijven overnam, bleven de banden tussen Wärtsilä en de marine goed. Stork Wärtsilä leverde de diesels voor de Rotterdam, de diesels voor de LCF'en en mocht opnieuw aan de slag voor de vier diesels van Zr.Ms. Johan de Witt.
Met de vier dieselgeneratoren van het type Wärtsilä 31 koerste het Combat Support Ship (CSS) Den Helder in november en december 2024 vanuit Roemenië naar Nederland.
Wärtsilä en voorgangers leveren al geruime tijd systemen aan de Nederlandse marine, waaronder dus de kruisvaartdiesels voor de M-fregatten. Hier de Van Speijk in 1997. (Foto: Rob Gieling/ Koninklijke Marine)
Uniek
"De Wärtsilä 31 is niet alleen een stille motor, maar heeft ook een ongeëvenaard brandstofverbruik en extreem lage emissieniveaus, gecombineerd met een hoge beschikbaarheid dankzij het robuuste ontwerp en lange onderhoudsintervallen - dit is een zeer belangrijke factor voor zowel ons bedrijf als de Nederlandse marine", zegt Simon Riddle, General Manager Wärtsilä Marine Navy.
"Het aanpassen van kant-en-klare producten aan de strenge eisen van de marine levert de marine niet alleen een hoge beschikbaarheid op met lage onderhoudskosten gedurende de hele levensduur, maar stelt de marine ook in staat om een groene en milieuvriendelijke voetafdruk te garanderen tijdens de operatie. Dit is nauw verbonden met de kernstrategie voor koolstofreductie van Wartsila", aldus Riddle.
Die apparatuur van Wärtsilä staat niet alleen in de machinekamer. "Wat ons uniek maakt is dat we alle type marineschepen echt begrijpen. Natuurlijk doen anderen dat ook, maar niet van brug tot schroef. We kunnen marines veel bieden doordat we alle systemen aan boord kunnen optimaliseren. Of het nu gaat om elektrische systemen of over de voortstuwing, we hebben alles binnen handbereik om een oplossing te leveren die past bij het doel van het schip", zegt Riddle.
Een voorbeeld dat Riddle geeft is een Selective Catalytic Reactor, ook wel SCR genoemd. "Daarmee verlagen we de emissies naar een erg laag niveau."
Riddle vervolgt: "De toegevoegde waarde van Wärtsilä is dat wij alles in eigen huis berekenen en uitvoeren, terwijl de concurrentie gebruik moet maken van externe leveranciers, waardoor het risico van certificering uiteindelijk bij de scheepswerf ligt. Dit betekent ook dat wanneer wij een motor aan een scheepswerf leveren, de certificering er al is. Als onze concurrenten het zouden doen, zou de certificering aan boord van het schip moeten worden gedaan, wat extra werk voor de werf zou betekenen."
Marine omarmt nieuwe technologieën
Het verlagen van het brandstofgebruik en het verminderen van de uitstoot, zijn zaken die uiteraard niet alleen bij Wärtsilä spelen. Ook marines hebben die wens, al is dat bij de een wat meer dan bij de ander.
"De Nederlandse marine is erg vooruitstrevend in de nieuwe en toekomstige technologieën die ze omarmen, in vergelijking met andere marines", zegt Riddle. "Ze omarmen nieuwe concepten veel gemakkelijker en ze pushen het ook echt."
"De marine hecht veel waarde aan energiezuinigheid en is bereid om naar nieuwe concepten te kijken en is bereid om te investeren", gaat Riddle verder.
"Als het om methanol gaat, zijn ze daar al echt mee aan de slag gegaan. Terwijl de discussie over methanol nog niet echt is begonnen bij veel andere marines. De Nederlandse marine is behoorlijk serieus. We hebben een faciliteit voor hen, waar ze tests uitvoeren."
"We hebben een zeer sterke R&D-capaciteit", legt Riddle uit. "En dat betekent dat we altijd bezig zijn met nieuwe oplossingen, nieuwe producten, nieuwe manieren om wat we hebben te verbeteren."
Zo is Wärtisilä ondertussen zelf bezig met motoren die op ammoniak lopen en kijkt het bedrijf naar waterstof. Toch is het bedrijf naar eigen zeggen ver op het vlak van motoren van methanol. "We hebben nu 197 motoren in productie die op methanol gaan lopen."
Het CSS heeft vier dieselgeneratorsets van het type Wärtsilä 31 aan boord. De Den Helder is het eerste marineschip met deze nieuwe generatie motoren en voldoet aan IMO Tier III-eisen. De motor wordt door het Guinness World Book of Records erkend als ‘s werelds meest efficiënte viertakt dieselmotor. Gecombineerd met de scheepsrompvorm en het schroefontwerp wordt het brandstofverbruik van met ongeveer 6% verminderd, in vergelijking met een vergelijkbaar schip met motoren van een ander merk en type. (Beeld: Wärtsilä)
De W31 voor de Den Helder
Dat de Nederlandse marine voor de Den Helder de Wärtsilä 31 koos, had volgens Riddle deels te maken met zuinigheid van de motor. "Normaal gesproken bieden we de W32 aan voor bevoorradingsschepen, maar als u een meer groene focus heeft en een lager brandstofverbruik wilt, dan is de W31 verreweg de beste keuze"
"We hebben onze motorcontrollers verbeterd met snelwerkende PLC's, zodat de motoren snel belast kunnen worden zonder zwarte rook. We praten veel over de motor, maar de motorcontroller zelf is een heel belangrijke factor. Die moet ook zorgen voor een goede verbranding van de brandstof."
Verantwoord langer doorvaren
"Verlenging van geplande onderhoudsintervallen van Wärtsilä-motoren kan worden gedaan met behulp van Wärtsilä's Condition Based Maintenance (CBM) diagnostische tools die de motorparameters bewaken terwijl de motor in werking is. Dit is met name interessant voor marines die schepen op korte termijn moeten inzetten voor kritieke missies en die hen in staat stellen om revisies uit te stellen tot een geschikter moment. Dit systeem is sinds de jaren 90 succesvol geïnstalleerd in marineschepen en blijft voor veel motoren geleverd", zegt Riddle.
Riddle vervolgt: "Volgens het boekje moesten ze de motor onderhouden, laten we zeggen na 15.000 draaiuren en ze zaten daar bijna aan. Ze wilden het overslaan, maar de vraag was of dat wel kon. Dankzij dat systeem konden we zien wat er in de motor gebeurde en zagen we dat het onderhoud nu niet hoefde en dat ze nog wel tot 18.000 uren konden doorvaren. Zo kon het schip groen licht krijgen voor vertrek en uitstel onderhoud."
Een scheepsschroef van Wärtsilä. (Foto: Wärtsilä)
Schroeven
Met de voortstuwingstechnologie gevestigd in Drunen, Noord-Brabant, zijn Wärtsilä-voortstuwingsproducten ook geen onbekenden voor de Nederlandse marine.
"We hebben onze schroeven geplaatst op Zr.Ms. Rotterdam en Zr.Ms. Amsterdam en met name op de LCF'en", zegt Riddle. "Verder hebben we een goed begrip van de voortstuwingsvereisten van de Nederlandse marine, die wereldwijd toonaangevend zijn als het gaat om hoge prestaties. Samenwerken met de marine en het ondersteunen van de installatie van de schroef gedurende de hele levensduur van het schip, bevordert niet alleen goede relaties, maar brengt ons ook het voordeel dat we leren waar we onze producten verder kunnen verbeteren voor toekomstige ontwikkelingen."
In 2023 lanceerde Wärtsilä zijn nieuwe 5-bladige G Hub die was ontwikkeld uit de, volgens Riddle, "zeer succesvolle" commerciële 4-bladige G Hub. Beginnend met de 5G760 bij 2,5 MW is de nieuwe 5-bladige beschikbaar tot 5G1885 met een vermogen van 40 MW.
"Met deze nieuwe hub krijgen we een verbeterde vermogensdichtheid met een lager gewicht, wat erg belangrijk is voor schepen die hoge snelheden varen. De vlakke hubcontour stelt ons bovendien in staat om het ontwerp aan te passen aan laag uitgestraald geruis met hoge cavitatie-initiatiesnelheden", zegt Riddle.
"Verder zorgen verbeteringen in het ontwerp en de smering van het bladlager voor een geoptimaliseerd onderhoudsschema, waarbij de revisietijd aanzienlijk wordt verkort door de naafmontage zo te ontwerpen dat deze kan worden gedemonteerd zonder dat de as hoeft te worden getrokken. De 5G-naaf profiteert ook van verbeteringen die zijn aangebracht op de 4G-naaf, zoals de bladvoetafdichtingen die zijn geoptimaliseerd om te werken in schurende omgevingen zoals baggeren, ondiep water en dynamische positionering."
Animatie van de Gate Rudder, twee roeren aan beide zijden van de schroef. (Beeld: Wärtsilä)
Gate rudder
Weer een ander nieuw product in de Wärtsilä-catalogus is de Gate Rudder. Het is een product waar Riddle veel van verwacht. "We hebben er al behoorlijk wat van verkocht. Dit systeem levert een enorme besparing op het brandstofverbruik op, zorgt voor meer stuwkracht en schepen kunnen er beter door manoeuvreren."
"De Gate Rudder bestaat in feite uit twee roeren rond de schroef. We kunnen die roeren met behoorlijk veel vrijheid manoeuvreren, met erg positief resultaat voor de manoeuvreerbaarheid van het schip", zegt Riddle.
Omdat iedere scheepsklasse een eigen rompvorm heeft moet de Gate Rudder, net als reguliere schroeven, specifiek worden aangepast voor ieder schip.
Dankzij de volgens Riddle "zeer geavanceerde CFD [Computation Fluid Dynamics] softwaretechnieken" kan het bedrijf in korte tijd berekeningen uitvoeren die de resultaten van schaalmodeltests benaderen tot op enkele procentpunten. "We investeren veel in dit soort tools," zegt Riddle, "en we hebben in dat opzicht een zeer goede samenwerking met Marin."
De Gate Rudder, nieuwe schroeven en nieuwe dieselmotoren zijn slechts enkele voorbeelden van energiezuinige producten waarmee Wärtsilä hoopt de samenwerking met de Nederlandse marine voort te zetten, "zodat toekomstige generaties Nederlandse marineschepen andere marines zullen voorgaan met hoogwaardige, energiezuinige voortstuwingsoplossingen", besluit Riddle.
Dit is een gesponsord artikel. Bij een gesponsord artikel kiest een opdrachtgever het onderwerp van het artikel. Wärtsilä heeft Marineschepen.nl betaald om dit artikel te schrijven over dit onderwerp, maar Wärtsilä had geen invloed op de journalistieke inhoud.
