Marineschepen.nl
 
   
 

Zr.Ms. Tromp één keer naar 'gevechtswacht' in verband met mogelijke aanval


Door: Jaime Karremann
Bericht geplaatst: 24-04-2024 | Laatst aangepast: 25-04-2024


Na een kleine maand heeft het Luchtverdedigings- en Commandofregat Zr.Ms. Tromp de Rode Zee weer verlaten. Zoals gepland vervolgt het fregat de wereldreis verder naar het oosten. In de Rode Zee heeft de Tromp geen wapens ingezet. Wel moest het schip één keer naar de hoogste staat van paraatheid: 'gevechtswacht', dat zegt de commandant van het schip in een interview tegen Marineschepen.nl.

Tromp en Hessen
Zr.Ms. Tromp met op de achtergrond het Duitse fregat FGS Hessen in de Rode Zee. Beide schepen hebben het zeegebied verlaten. De Hessen is teruggekeerd naar Duitsland. De Tromp vaart door. Vanuit Nederland is het logistiek ondersteuningsschip Zr.Ms. Karel Doorman al onderweg richting de Rode Zee. (Foto: Defensie)

Zr.Ms. Tromp vaart momenteel in de Arabische Zee en vanmiddag had Marineschepen.nl een telefonisch interview met de commandant van het schip, kapitein-luitenant ter zee Yvonne van Beusekom. "We zijn op weg naar Mumbai", licht Van Beusekom toe.
Er is geen tussenstop gepland en dus zal de bemanning pas in India weer voet aan wal zetten. Een lange tijd op zee. "Dat kan je wel zeggen", reageert Van Beusekom. De vorige haven was Kreta, vandaag iets meer dan een maand geleden. "En we hebben nog wat mijlen te gaan voor we in Mumbai zijn. Onderweg hebben we wel olie geladen uit Amerikaanse tankers, maar het wordt nu wel tijd voor een haven om even bij te komen en verversingen te laden."



Intensief
Zr.Ms. Tromp heeft in de Rode Zee geen aanval hoeven af te slaan en dus geen wapens ingezet, zo bevestigt de commandant van het schip ook. Desondanks was het een intensieve periode. Van Beusekom kijkt er positief op terug: "Eenmaal in de Rode Zee zijn we ons gaan aanpassen aan de omgeving. Met de hoge zeewatertemperaturen daar ben je echt het schip op de proef aan het stellen. Want je moet zorgen dat alle systemen goed gekoeld blijven. Vooral radars zijn daar gevoelig voor. Maar het is boven verwachting goed verlopen."

Yvonne van Beusekom
KLTZ Yvonne van Beusekom in de commandocentrale van Zr.Ms. Tromp, vorig jaar tijdens Formidable Shield. (Foto: Defensie)

Radar maximaal ingezet
"We hebben voornamelijk geopereerd in het zuidelijke deel van de Rode Zee, waarvan je weet dat er ieder moment een ballistische raket kan worden afgeschoten. En we hebben gezien dat we het schip kunnen inzetten zoals het bedoeld is", zegt Van Beusekom. In deze regio, zo bevestigt het schip donderdag, was tegelijkertijd ook een dreiging van drones en anti-scheepraketten.

"Dat lijkt misschien heel makkelijk: je draait de knop om en dan staat de radar aan. Maar dat is toch niet zo. Je moet stap voor stap wennen aan de omgeving. Dat was ook het advies van de collega's die ons zijn voorgegaan: 'vaar niet gelijk het meest gevaarlijke gebied in, zorg dat je goed voorbereid bent'. Dat waren we door die training al. Daarna zijn we het gaan opbouwen, zodat je echt weet waar je naar zit te kijken en wat er om je heen gebeurt."

De inzet van de Tromp was ook de eerste keer dat de nieuwe SMART-L MM/N-radar werd ingezet in een conflictgebied. "We hebben afgelopen jaar Formidable Shield gedaan met de Tromp", zegt Van Beusekom. "Daar werd de radar ook tot het uiterste ingezet en moest het eigen gemaakte target-drones detecteren, maar nu zaten we inderdaad in een omgeving waar je vooraf niet weet wat voor dreiging je op je af gaat krijgen."

De radar voldeed aan de verwachting, zegt Van Beusekom. "We hebben de capaciteiten van de radar volledig ingezet. In vredesomstandigheden ben je vaak gelimiteerd omdat je niet alles van de radar prijs wil geven of omdat je een beperkt zendvermohgen wilt realiseren als je in de buurt van land vaart. Nu hebben we de radar volledig ingezet. En dan zie je het verschil. Tot en met de vogels die door de Rode Zee trekken. En dat is ook wat ik net bedoelde: je moet goed weten wat er in de omgeving gebeurt, zodat je vogels niet als dreiging ziet."

Van Beusekom benadrukt dat het niet alleen om de radars gaat die maximaal moeten worden ingezet. "Je moet steeds zorgen dat al je systemen gereed zijn. Wapens, sensoren en ook de voortstuwing."

Gevechtswacht op post
Defensie.nl meldde gisteren dat de Tromp ook aanvallen had gedetecteerd. "Ik kan niet in detail vertellen wat we hebben gezien", zegt Van Beusekom, "want dat zegt ook weer wat over wat onze radarcapaciteiten zijn. Maar je ziet wat er vliegt, je kunt detectieafstanden waarnemen, je ziet wat andere eenheden doen, dus je hebt een beeld van wat er gebeurt. De Houthi's proberen ook dingen uit; het is niet zo dat alles meteen een aanval is."

Marineschepen varen in vredestijd in zeewacht, is er een dreiging dan kan gekozen worden voor oorlogswacht. In zo'n situatie is normaliter de helft van de bemanning op post. Bij gevechtswacht is iedereen op post en is het schip gereed om het gevecht aan te gaan. Eén keer klonk het alarm. "We deden waarnemingen op de radar", licht Van Beusekom toe. Dat was dichtbij genoeg voor ons om te besluiten om naar gevechtswacht te gaan, want er was een kans dat er meer zou volgen of dat het dichterbij kwam. Dat was uiteindelijk niet zo."



Dat een Nederlands marineschip buiten een oefening naar gevechtswacht gaat, is bijzonder. De laatste keer dat dat gebeurde in een vergelijkbare situatie was in de jaren negentig tijdens de Joegoslavië-oorlog. Voor de Tromp was de drill op zich niet nieuw. "Dit hadden we veelvuldig geoefend. We waren er helemaal op ingericht, dan is het even kijken hoe is de situatie en als het rustig is, kan je weer afbouwen. Het ging eigenlijk heel goed."

Voor de bemanning zat er dus duidelijk een opbouw in. Van Beusekom: "Op het moment dat je de Rode Zee in komt, heb je toch een beetje spanning. Je weet nog niet precies wat je kan verwachten. Je bouwt het stapje voor stapje op en op een gegeven moment kom je steeds dichter bij het dreiginggebied. Ondertussen word je meer comfortabel in wat je ziet. Als je dan daadwerkelijk naar gevechtswacht gaat voelt het wel heel bekend: je hebt het getraind, je kent de omgeving, je weet wat de sensoren kunnen en wat de waarschuwingstijd is die je hebt, je weet waarom je het doet en dan gaat het gewoon heel beheerst en gecontroleerd."

Kombuis
Het kombuis van een LCF op archiefbeeld. (Foto: Jaime Karremann/ Marineschepen.nl)

Sober eten
Dat een schip met 200 mensen aan boord zo snel over kan gaan naar gevechtswacht, is niet vanzelfsprekend. Van Beusekom: "Als je begint met trainen duurt het driekwartier voor het schip helemaal gereed is. Deels omdat je systemen moet afzetten, zodat je zo min mogelijk schade oploopt. Nu hadden we onze bedrijfsvoering aangepast. We gingen bijvoorbeeld niet meer wassen en kregen sober te eten om zo min mogelijk potten en pannen op het vuur te hebben. Dat deden we omdat als er op de knop wordt gedrukt voor het alarmsignaal, het een kwestie is van een pan van het vuur halen, een paar stekkers er uit trekken en dan ben je gereed voor een eventuele inslag. Want daar zijn die voorzorgsmaatregelen voor bedoeld."

"Gevechtswacht, dat trainen we. Maar we trainen dat vaak kort in oefeningen. Dat is allemaal arbeidsintensief. Nu was het langdurig in een daadwerkelijke dreigingsomgeving en dan ervaar je ook hoe dat is. Dan blijkt bijvoorbeeld hoe saai het soms is omdat er soms niks gebeurt, maar je toch -ik noem maar wat- niet naar buiten kunt in verband met mogelijke wapeninzet of radaruitzendingen. Het was wat dat betreft echt wel beperkend in die hoofddreigingsgebieden."

Opportunistisch
Hoewel er dus continu een dreiging was, lijkt het er op dat de Houthi-rebellen in Jemen minder actief schepen aanvallen. "Eerder waren er ook ups en downs", zegt Van Beusekom. "Maar inderdaad is de activiteit nu niet zo hoog als in de maanden ervoor. Waarom weten we niet exact, dat kan verschillende oorzaken hebben. Feit is wel dat de Houthi's hebben deelgenomen aan de aanval op Israël. Aan de andere kant is er toch een aantal behoorlijke aanvallen geweest op schepen. Gelukkig werden die schepen begeleid, maar het komt allemaal heel opportunistisch over. Ze schieten gewoon. Ze gaan met een bepaalde visie te werk, maar ze blijven toch heel onvoorspelbaar."

receptie
Een receptie op het helidek van een LCF. (Foto: Jaime Karremann/ Marineschepen.nl)

Koningsdag
De Rode Zee is achter de rug, de Zuid-Chinese Zee is nog vele mijlen ver weg. Tijd voor ontspanning? Van Beusekom lacht. "Ja en nee. We moeten eerst naar Mumbai. India is heel belangrijk voor Nederland en daar hebben we vooral een diplomatieke rol. Dat betekent voor het grootste deel van de bemanning dat ze kunnen ontspannen, maar we organiseren ook een grote receptie voor Koningsdag."

"Daarna gaan we enroute richting de Zuid-Chinese Zee en die voorbereidingen beginnen nu al, want het is een bijzonder zeegebied waar we op onze hoede moeten zijn. Weliswaar is er een ander dreigingsbeeld dan in de Rode Zee, maar ook daar wordt de scheepvaart bedreigd."



Jaime Auteur: Jaime Karremann
Jaime is oprichter van Marineschepen.nl en heeft meer dan 1.500 artikelen geschreven over uiteenlopende marine-onderwerpen. In 2017 gaf hij zijn non-fictieboek In het diepste geheim uit en later onderzeebootthriller Orka. Voor Jaime fulltime met deze site aan de slag ging, werkte hij ruim 12 jaar bij de marine, waarvan het grootste deel in een burgerfunctie. Jaime studeerde Communicatie in Groningen.




comments powered by Disqus


Marineschepen.nl

Contact

Over deze site

Adverteren

Doneren
Blijf op de hoogte via:

Twitter

Facebook

LinkedIn

Instagram

Copyright

Alle rechten voorbehouden.

Sinds 13 augustus 2001



Menu
Nieuwsoverzicht

Gerelateerde artikelen

Dit is het 'nieuwe' wapen van de Tromp

Tromp nadert Rode Zee